Noise gates en expanders uitgelegd

Een nosie gate is net als een compressor een geautomatiseerde volumeknop. Maar dan met net een ander effect: als het geluid heel zacht is, zet de noise gate het volume helemaal op nul.

Waarom? Stel, je hebt een zang- of spraakopname gemaakt. Als je een klein beetje ruis in je opname hebt zitten, hoor je dit waarschijnlijk alleen als de stem even stil is. Als ze praat of zingt, maskeert haar spraak de ruis. In dat geval is een noise gate handig: Op alle momenten dat het toch al vrijwel stil is, gaat het volume helemaal op nul en hoor je dus ook die ruis niet meer.

Een noise gate heeft ongeveer dezelfde instelmogelijkheden als een compressor.

Met de threshold bepaal je bij welk volume de noise gate ‘dicht’ moet (volume op nul). Deze threshold werkt dus precies andersom ten opzichte van een compressor: als het geluid onder de threshold waarde komt, wordt het aangepast. Met de attack bepaal je hoe snel de noise gate open gaat als een geluid onder de threshold is gekomen en met de release hoe snel hij weer dichtgaat als het geluid er weer boven komt.

Een expander is eigenlijk hetzelfde als een noise gate, maar daarop kun je ook de ratio nog instellen. Het geluid wordt niet helemaal op nul gezet als het onder de threshold komt. Hoeveel precies? Dat bepaal je zelf met de ratio. Bij een ratio van 20:1 wordt een geluid wat 2 dB onder de threshold waarde komt dus 40 dB zachter gezet.

Veel noise gates en expanders hebben ook nog een ‘range’ functie. Hiermee bepaal je hoeveel het geluid maximaal zachter gezet mag worden door de noise gate. Als je die range bijvoorbeeld op -10dB zet, wordt het geluid onder de thresholdwaarde maximaal 10dB zachter gezet. Welke ratio je ook gebruikt.

Praktijkvoorbeeld: dit kan soms goed werken op een stemopname met net te aanwezige ademhalingen. Je wilt die misschien wel horen om het natuurlijk te houden, maar niet zo hard! Zet er een expander op met een range van bijvoorbeeld 7 dB en stel ‘m zo in dat hij precies op het volume van de ademhalingen gaat werken. Netto effect is dat alle ademhalingen 7 dB zachter gezet worden. Is trouwens geen fool-proof systeem: soms worden hele woorden ook 7 dB zachter gezet.